siyah post
zamaninda kendilerine conquistador deyip yeni dunyaya gelen adamlarin kiliksizca islere basvurmasindan sonra intiba goren siyahi insanlar, afrikalardan yeni dunyaya getirilerek calistirilmaya baslarlar. kendileri afrikanin cesitli yorelerinden kopup gelmis bu insanlar, bir insanin yasayabilecegi maksimum indirgenmis yasam standartinin altinda yasayip ustune bir de calistilarak dogunun ve dahi bati dunyasinin kitabina kapkara haykiran puntolarla "kolelik" yazilmasini saglarlar. her ne kadar yeni dunya kesifcisi merkantalizmci avrupali ibis "dunya bu, ne kadar para o kadar guc" deyip yuklense kolelere, yuklense insanliga da bu adamlar efendi olmus, suan dinledigimiz seylerin cogunun kokenini olusturmustur. o yuzden her ne kadar yurtdisina gitmeden once gitmis deneyimlilerin "zencilere guvenme" seklinde tavsiyesini dinlemek de fayda var ama bu tavsiyeden yola cikarak hayatiniz boyunca pesinden gideceginiz bir onyargi olusturmak pespayeliktir.
bundan dolayi bu siyahilere her ne kadar ortamlarda irrite edici halde dolassalar da onyargiyla yaklasmak kadar kotu bir sey yok. (gerci simdi dikkat ettim de herhangi bir insana dogarken secemeyecegi seylerden oturu onyargiyla yaklasmak kadar aptalca bir sey yok.)
ama bu siyah mi siyah postun asil manasi siyah tarihi degil tabii ki. iki arada derede kalmis ben'in bir epilogu diyelim. prolog kisminin olmayacagini soylemek uzucu bir sey fakat lafi cevire cevire getiremedigim asil merak ettigim sey, bu dunya tatlisi siyah insanlari nasil adlandiracagimiz. zenci diye adlandirdigimizda ingilizce karsiligi "nigger" oluyor ki bir beyaz olarak bir zenciye nigger demek koskocaman bir yanlistir. uzun zamandan beri sanirim martin luther king'in ortaya attigi "afro amerikan"i kullaniyorum ama ne bileyim, o da cok garip duruyor sanki. deli gonul "siyahi" de diyemiyor cunku afro amerikandan da beter duruyor.
en zengin dil ayagina etrafta gerine gerine dolasip elalemin diline, cekimine, sozlugune gerek reelden, gerek fotosoptan ayar veren delikanli turkce'nin bu siyah insanlari nasil adlandiracagimizi bize soylemiyor olusu uzucu. tabii ortada turkce'nin bunu soylemis olup da beni bilmemem gibi bir durum var. o daha da uzucu.
0 laf:
Yorum Gönder